Bouw-uw-eigen-huis.nl is een informatiesite van architectenbureau A-Studio, Eindhoven. Hieronder een interview met eigenaar-architect Hajo Schilperoort.
Wat heb je gestudeerd?
Ik studeerde Architectonisch Ontwerpen aan de faculteit Bouwkunde van de TU Eindhoven en ben afgestudeerd bij de specialisatie Architectuurgeschiedenis en -theorie. Dat vond ik de meest creatieve en inspirerende richting, omdat het daarbij gaat om de - zeer verschillende - ideëen die ten grondslag liggen aan - zeer verschillende - ontwerpen. Ik studeerde af op een drietal experimentele ontwerpen en heb daarmee de finale van de Archiprix 2003-NL gehaald.
Wat ben je vervolgens gaan doen?
Na mijn studie heb ik mijn bureau A-Studio opgericht en ik heb de afgelopen jaren diverse bouwprojecten gedaan, variërend van kleinere uitbouwen tot een groter wooncomplex. De opgave was daarbij om voor de opdrachtgevers binnen het beschikbare budget praktische, aangename, mooie en technisch goede gebouwen te ontwerpen. Tegelijkertijd heb ik me altijd heel sterk gericht op de verdere ontwikkeling van de esthetische en innovatieve aspecten van mijn vak. Zo heb ik in de eerste jaren veel ontwerpen en concepten uitgewerkt en uitgeprobeerd in ontwerpprijsvragen. En de laatste jaren ben ik me gaan richten op onderzoek en innovaties in de bouw. Mijn affiniteit ligt dus enerzijds sterk bij de architectonische en esthetische kant en anderzijds bij innovatie in de zin van technische - en soms financiële - kennis en intelligentie.
Wat is je kijk op architectuur en esthetica? Heb je een bepaalde stijl?
Ik heb een duidelijke voorkeur voor heldere en subtiele architectuur. De beste gebouwen uit de klassieke en moderne geschiedenis zijn niet schreeuwerig of geforceerd, maar vallen juist op door een grote mate van vanzelfsprekendheid, eenvoud en finesse, een tijdloze en ontspannen kwaliteit. Dat maakt ze een genot om in te wonen of werken. Goede architectuur heeft ook veel meer diepte dan enkel de gevel. Het gaat ook om een interessante plattegrond, om de interne relaties, het interieur, uitzicht, kleuren, afwerkingen, materialen, details, verlichting. Ik vind het verder altijd erg armoedig - en letterlijk ‘plat’ - als je in één keer binnen staat; het is vaak veel interessanter als er sprake is van een overgang tussen privé en openbaar en als er een verschil wordt gemaakt tussen voor- en achterzijde. Ook de manier waarop een huis zich tot de Aarde en hemel verhoudt, is belangrijk. Een huis met souterrain voor de nodige dienstbare functies, verhoogde verdiepingen voor de woonvertrekken en een daktuin of dakterras heeft bijvoorbeeld veel meer rijkdom en relaties dan een huis dat plat op de Aarde staat en zich voor de hemel afsluit en op elke hoogte hetzelfde is. Het gaat bij Architectuur met een grote A niet om een gezochte of oppervlakkige ’styling’, maar juist om oog te hebben voor, en vorm te geven aan dit soort “eenvoudige” verschillen.
Op welke manier ben je met onderzoek en innovatie bezig?
Er zijn gebieden waarop de bouw slimmer kan en moet worden. Zo zijn er steeds meer mensen die - geheel terecht - energiezuinigheid belangrijk vinden. Het is technisch heel goed mogelijk om hierin te voorzien. Ik heb dit onderzocht en hierover enkele tientallen artikelen gepubliceerd in opdracht van bouwIQ, Stichting BouwResearch en de Dutch Green Building Council. Gebleken is onder andere dat energiezuinigheid aan het begin extra geld kost, maar uiteindelijk juist geld oplevert. De investeringen verdienen zich namelijk steeds sneller terug en verder is gebleken dat woningen met een goed Energielabel ook een aanzienlijk hogere verkoopwaarde hebben. Hetzelfde lijkt te gaan gelden voor duurzame woningen, waarvoor sindskort het BREEAM-label beschikbaar is. Je kunt dan bijvoorbeeld denken aan woningen die veel lichter gebouwd zijn, uit natuurlijke bouwmaterialen zoals hout. Het blijkt ook nog eens dat deze door veel mensen als zeer aangenaam ervaren worden. Een andere bekende - en terechte - klacht vanuit huizenbezitters, is dat verbouwingen in een later stadium zo duur zijn. Ook hiervoor geldt dat dat niet nodig is, als je er maar vooraf rekening mee houdt. Een uitbouw of een verbouwing tot “levensloopwoning” is bijvoorbeeld helemaal niet zo lastig of duur als je de maten en hoofdopzet handig kiest en er bijvoorbeeld voor zorgt dat gevels, inbouw, leidingen en kanalen herplaatsbaar zijn. Ik verzorg voor de TU/e ook projecten waarbij we dit met studenten nader onderzoeken. Tot slot zijn woningen erg duur. Ik ben als projectmanager van een innovatieprogramma in samenwerking met de TU/e en de industrie nauw betrokken bij de modernisering van de bouwprocessen en bouwwijzen, juist om dadelijk 15-30% goedkoper te kunnen bouwen. Maar ook nu al kunnen grondkosten, energiekosten en bouwkosten wel degelijk omlaag als de opdrachtgever daarvoor kiest en daarop ook bij het ontwerp vanaf het eerste moment ingezet wordt.
Heb je naast deze R&D functies nog wel tijd om huizen te ontwerpen?
Ik heb tijd voor opdrachtgevers die gepassioneerd en enthousiast zijn over bouwen en/of architectuur. En mijn overige werkzaamheden stellen mij in staat om onderzoek te doen dat ik kan gebruiken in mijn werk als architect. Ik vind het persoonlijk ook leuker me op één of twee projecten per jaar te storten en daar echt iets bijzonders van te maken, dan dit meer routinematig te doen. Ik werk tot slot samen met een ondersteunend bouwkundig bureau dat zijn sporen verdiend heeft in zaken als bestek en bouwbegeleiding, zodat ik me volledig kan wijden aan het architectonisch en bouwkundig ontwerp.
Waarom heb je bouw-uw-eigen-huis.nl opgericht?
Veel mensen dromen van een eigen huis, maar weten niet precies wat erbij komt kijken, terwijl het om een grote beslissing gaat. Daarom heb ik op deze site het hele proces en stappenplan uitgebreid belicht, zodat ieder voor zichzelf kan bepalen of het iets voor hem/haar is. Sommige mensen zullen besluiten dat het “teveel gedoe” is. Anderen vinden het geen enkel bezwaar om tijd en aandacht aan de realisatie van hun droom te besteden, ze vinden dat juist leuk. Voor hen geldt dat hun huis zodra het er staat alleen maar dierbaarder is, omdat ze er zelf ook aandacht aan hebben besteed en nauw bij de realisatie betrokken zijn geweest. Dat is de groep die ik zeker aan zou raden om ervoor te gaan en ik wil me graag voor en met hen inzetten voor een fantastisch resultaat.